Mục lục
Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế vừa thông tin, Hệ thống giám sát dựa vào sự kiện tại Việt Nam ghi nhận các thông tin về đợt bùng phát dịch cúm mùa tại Nhật Bản cho biết, theo dữ liệu công bố của Viện Truyền nhiễm Quốc gia Nhật Bản, từ 2/9/2024 đến 26/1/2025 tại Nhật Bản ghi nhận khoảng 9,5 triệu trường hợp mắc cúm mùa.
Trong đó, tuần cuối cùng của năm 2024 (từ 23 – 29/12/2024) đã ghi nhận hơn 317.000 trường hợp. Tokyo, Hokkaido, Osaka, Fukuoka – các khu vực có đông dân cư và có nhiểu điểm du lịch, tập trung đông người và là các địa bàn bị ảnh hưởng nhất của đợt bùng phát dịch cúm mùa hiện tại.
Đợt bùng phát dịch cúm mùa tại Nhật Bản hiện nay, chủ yếu do cúm A gây ra, nhưng vẫn còn nguy cơ bùng phát dịch do cúm B.
Đợt bùng phát dịch cúm mùa tại Nhật Bản hiện nay, chủ yếu do cúm A gây ra, nhưng vẫn còn nguy cơ bùng phát dịch do cúm B. (ảnh Minh Ngọc – tư liệu trong một đợt dịch ở Hà Nội)
Bệnh cúm là gì? Bệnh cúm lây truyền như thế nào, có lấy truyền sang người khác không? Làm gì để bảo vệ bạn và gia đình chống lại bệnh cúm?
Để giúp người dân hiểu về bệnh cúm, TS Trần Thị Hải Ninh, Trưởng khoa Nội Tổng hợp- Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương sẽ giải đáp các thắc mắc và “mách” bạn cách bảo vệ bản thân và gia đình chống lại bệnh Cúm.
Bệnh cúm là gì?
Cúm là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính, do vi rút cúm gây ra. Các triệu chứng phổ biến bao gồm đau đầu, sốt, ho, đau họng, đau nhức cơ khớp và nói chung là cảm giác khó chịu.
Bệnh cúm thường nặng hơn cảm lạnh đơn thuần mặc dù bệnh cũng có thể nhẹ. Mức độ nghiêm trọng của bệnh từ các triệu chứng nhẹ đến viêm phổi nặng, viêm não và nhiễm trùng toàn thân, có thể đe dọa tính mạng. Những biểu hiện nghiêm trọng này có thể là do bản thân vi-rút cúm hoặc các bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn/vi-rút khác xảy ra sau nhiễm cúm làm suy yếu khả năng phòng vệ của cơ thể. Bệnh nặng hơn thường gặp ở người già, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và những người mắc các bệnh mãn tính như bệnh tiểu đường hoặc bệnh tim.
Tuy nhiên, nhiễm trùng nặng cũng có thể xảy ra ở bất kỳ nhóm tuổi nào có thể trạng sức khỏe tốt. Cách tốt nhất để ngăn ngừa bệnh cúm là tiêm phòng cúm hàng năm.
Vi-rút cúm lây truyền như thế nào? Khả năng truyền bệnh của vi-rút cúm có cao không?
Vi-rút cúm có khả năng lây nhiễm ở mức độ trung bình, tức là một người nhiễm bệnh sẽ lây cho một hoặc hai người khác chưa có miễn dịch.
Vi-rút cúm có hai cách lây truyền chính. Thứ nhất, qua những giọt bắn lớn, khi người bệnh ho hoặc hắt hơi mà không che miệng và mũi của họ (khiến những người trong phạm vi 1m bị nhiễm bệnh). Đây là lý do tại sao điều quan trọng là cần che miệng và mũi (tốt nhất là bằng khăn giấy dùng một lần) khi họ ho hoặc hắt hơi. Các giọt nhỏ hơn ở dạng khí dung, có khả năng bay đi xa, lại ít có khả năng mang vi-rút hơn, do đó thường chỉ những người gần gũi với người bị cúm mới có nguy cơ mắc bệnh.
Thứ hai, vi-rút cúm có thể lây khi tiếp xúc trực tiếp với màng nhầy ở mũi, miệng và cổ họng – ví dụ như trên tay của những người bị bệnh chà xát mũi của họ. Đó là lý do tại sao vệ sinh tay và sử dụng khăn tay dùng một lần đúng cách rất quan trọng để phòng lây nhiễm.
Khi nào một người bị cúm có thể lây sang người khác?
Thông thường, một người lớn bị cúm có thể lây bệnh cho người khác từ thời điểm 1 ngày trước khi xuất hiện các triệu chứng và kéo dài trong khoảng 5-7 ngày. Thời điểm lây lan mạnh nhất là 3-4 ngày đầu tiên của bệnh. Nguy cơ lây nhiễm cho người khác không giống nhau trong suốt thời gian bị bệnh. Khả năng lây nhiễm tăng lên đáng kể khi một người bắt đầu cảm thấy không khỏe và đó là lúc họ dễ lây nhiễm sang người khác nhất.
Nguy cơ nhiễm cúm từ một người nào đó ngay trước khi họ bị bệnh hoặc sau ba ngày đầu tiên bị bệnh là khá thấp. Đây là lý do tại sao điều rất quan trọng là, ngay khi một người bắt đầu cảm thấy ốm, họ phải ở nhà trong vài ngày, đặc biệt là trong mùa cúm.
Trẻ nhỏ, người suy giảm miễn dịch và những người bị bệnh nặng do cúm có thể thải vi-rút vào đường hô hấp trong thời gian dài hơn nhiều.
Một bệnh nhân Cúm A
Làm cách nào để bảo vệ bản thân và gia đình chống lại bệnh cúm?
Thường xuyên rửa tay để giảm nguy cơ tiếp xúc với vi-rút cúm trong mùa cúm. Nó cũng bảo vệ chống lại một số bệnh nhiễm trùng khác. Đảm bảo vệ sinh đường hô hấp đúng cách: che miệng và mũi bằng khăn giấy dùng một lần khi ho hoặc hắt hơi, sau đó cuộn khăn giấy lại, vứt vào thùng rác có nắp đậy rồi rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn tay.
Ở nhà nếu không khỏe và bị sốt. Những người bị sốt và nhiễm trùng đường hô hấp nên được khuyên ở nhà. Những người bị nhiễm cúm rất dễ lây cho người khác trong giai đoạn đầu của bệnh. Tiêm phòng định kỳ hàng năm nếu được khuyến cáo. Vắc-xin ngừa cúm có khả năng bảo vệ tốt, làm giảm nguy cơ mắc bệnh và nguy cơ tiến triển nặng.
Khi nào nên đeo khẩu trang và nên đeo loại khẩu trang nào?
Nên đeo khẩu trang ở những không gian công cộng có hạn chế thông khí, như cửa hàng, siêu thị và khi sử dụng phương tiện giao thông công cộng, cũng như ở môi trường ngoài trời đông đúc, không thể thực hiện giãn cách.
Khẩu trang y tế được đeo đúng cách hoàn toàn có thể hạn chế các giọt bắn lớn có thể chứa vi-rút xâm nhập vào mũi, miệng của bạn. Khẩu trang chuyên dụng N95 chỉ sử dụng trong các cơ sở y tế khi thực hiện các thủ thuật tạo nhiều giọt bắn dạng khí dung như khi đặt ống nội khí quản.
Bệnh nhân cúm cũng cần đeo khẩu trang để hạn chế phát tán vi-rút sang người khác.
Khẩu trang cần được thay khoảng hai lần một ngày và thay ngay nếu nó bị ướt nước. Lưu ý phải rửa tay bằng xà phòng và nước sát khuẩn tay trước và sau khi chạm vào khẩu trang. Đối với khẩu trang sử dụng một lần thì cần vứt vào thùng rác có nắp đậy sau mỗi lần sử dụng, không nên sử dụng lại.
