Mục lục
Cuộc đua AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang diễn ra quyết liệt. Mỹ đang hạn chế Trung Quốc tiếp cận chip tiên tiến vì lo ngại an ninh quốc gia, nhưng các chuyên gia nhận định mô hình AI của Trung Quốc đang rất phổ biến và thậm chí còn vượt trội hơn Mỹ về hiệu năng.
Trung Quốc đang phát triển LLM nguồn mở (open-source hoặc open-weight), cho phép các nhà phát triển tải xuống và sử dụng miễn phí mà không cần giấy phép khắt khe. Điều này khác với các mô hình của OpenAI (ChatGPT). Trên Hugging Face, kho lưu trữ LLM, các LLM của Trung Quốc được tải xuống nhiều nhất. Qwen của Alibaba là mô hình phổ biến nhất, được đánh giá cao về hiệu năng và giấy phép sử dụng linh hoạt. DeepSeek-R1 của DeepSeek cũng được cho là cạnh tranh được với mô hình lập luận của OpenAI (o1).
Việc công khai mã nguồn giúp thúc đẩy đổi mới và xây dựng cộng đồng. Tuy nhiên, trong bối cảnh địa chính trị phức tạp, chiến lược này cũng giúp các công ty Trung Quốc mở rộng phạm vi ảnh hưởng toàn cầu. Paul Triolo từ DGA Group cho rằng các công ty Trung Quốc muốn LLM của họ được sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới.
Hiện nay, trọng tâm là phát triển LLM, nhưng ứng dụng của chúng mới là yếu tố quyết định. Grace Isford từ Lux Capital cho rằng việc ứng dụng LLM vào khoa học và công nghệ tiên tiến sẽ là yếu tố quan trọng. LLM được ví như hệ điều hành, có tiềm năng thống trị thị trường. Xin Sun từ King’s College London cho rằng các công ty Trung Quốc coi LLM là trung tâm của hệ sinh thái công nghệ tương lai, xây dựng mô hình kinh doanh dựa trên việc thu hút các nhà phát triển, ứng dụng và dữ liệu.
Việc huấn luyện LLM cần sức mạnh tính toán lớn, phụ thuộc nhiều vào GPU của Nvidia. Mỹ đang hạn chế xuất khẩu GPU tiên tiến sang Trung Quốc, khiến Nvidia phải tạo ra các phiên bản chip tuân thủ lệnh cấm. Tuy nhiên, các công ty Trung Quốc vẫn có thể phát triển LLM tiên tiến nhờ tích trữ GPU Nvidia và sử dụng GPU do Huawei và các công ty trong nước sản xuất. Trung Quốc cũng đang đầu tư mạnh vào phát triển GPU để giảm phụ thuộc vào Nvidia. Mặc dù vậy, khoảng cách về phần cứng sẽ ngày càng lớn, đặc biệt là khi Nvidia ra mắt hệ thống Blackwell. Grace Isford cho rằng Trung Quốc vẫn đang đầu tư vào cơ sở hạ tầng AI độc lập với Nvidia.
Sự phát triển của AI Trung Quốc đang diễn ra mạnh mẽ bất chấp lệnh cấm vận của Mỹ. Việc sử dụng LLM nguồn mở và đầu tư vào phát triển công nghệ trong nước sẽ giúp Trung Quốc giảm bớt sự phụ thuộc và trở thành một cường quốc AI. Tuy nhiên, sự chênh lệch về phần cứng vẫn là thách thức lớn.
